Basqı bet / Ğibadat

Ğibadat

Äulieler Swltanınıñ asıl süyegi

Qoja Ahmet YAsaui kesenesinde  bükil qwrılıstıñ  mağınalıq kindigi – jamağathananıñ törinde ornalasqan äulielerdiñ Swltanınıñ asıl süyegin arulap qoyğan qabirhana bölmesi bolıp tabıladı. Qabirhananıñ qabırğalarınıñ wzındığı 7,15 metrlik şarşı bölme. Qabırğalarında stalaktittermen kömkerilgen tayızdau oyıqtar bar.  Qabirhananıñ däl ortasında Ämir Temirdiñ  ämirimen Ündistannan äkelingen şımqay jasıl nefrit tektes tastan äulieniñ qwlpıtası …

Tolığıraq oqu »

Lauhalı Tu

Äziret Swltan mwrajayı qorındağı ortağasırlıq tarihi qwndı mwrağattıñ biri Ämir Temir däuirinen saqtalğan  lauhalı tu. Tudıñ sabı ağaştan jasalınıp, jasıl tüsti boyaumen boyalğan, onıñ wzındığı 8 metrge juıq, lauhası, yağni, wşı qoladan qwyılğan, biiktigi – 98 sm, salmağı 5 kg. «Lauha» sözi –jazu jazılğan taqtaşa mağınasın beredi. Lauhanıñ qwyıluı men …

Tolığıraq oqu »

Qoja Ahmet YAsaui kesenesiniñ jädigerleri. Esik

Bwl keñ esik ärqaşan dostarğa – qwttı häm aşıq, jauğa – tar äri jabıq bolsın. Jamağathana bölmesiniñ Qaqpa-esigi (ölşemi–3,7+2,1m) eki jaqqa aşılatın – ğimarattıñ oñtüsitk portalınıñ terñinen orın alğan negizgi esik.  Ol eki betinen ağaş, süyek, altın, kümis äşekey-örnektermen ärlengen. Ärtüsti ağaş qiındılarımen jäne pil süyekterimen japsırıp äşekeylengen örnekteriniñ birazı …

Tolığıraq oqu »

Tayqazan

Qoja Ahmet YAsaui kesenesiniñ jädigerleri Türkistandağı Qoja Ahmet YAsaui kesenesinde Köregen Ämir Temir  zamanınan qalğan qwndı jädigerlerdiñ biregeyi qazandıq bölmesinde twrğan  qasietti Tayqazan.  Bwl qazan 1399 jılı 25 mausımda (hijra 801 jıl, 20 şauual), Türkistan qalasınıñ batısında,  27 şaqırım jerde ornalasqan Qarnaq eldi mekeninde, sirek  kezdesetin jeti türli asıl metaldıñ …

Tolığıraq oqu »

Äulie üñgir

Bayanauıldağı Qoñır äulie ğajayıp üñgiri elimizdiñ jalpıwlttıq qasietti orındarı retinde erekşe bağalanatın tabiği mwra eskertkişteri qatarına engizildi. Qoñır äulie üñgiri Bayanauıl memlekettik wlttıq parki aumağındağı Jambaqı jotasınan soltüstik-batısına qaray Jasıbay kölinen üş şaqırımday jerde ornalasqan. Üñgirdiñ wzındığı – 30 metr, eni 1,8-2,5 metrdey, biiktigi 5-7 metr kelgen eni tar quıs. …

Tolığıraq oqu »

Kelestegi bir kün

Erejep ayınıñ 27-küni  (2017j.23-säuir), Miğraj tüniniñ qarsañında, «Eşan bau» degen  eski atı esten şıqqan,qazir «Orazata» atalatın  auıldağı  kögaldi  alqapta,Sarıağaş audandıq äkimdigi qoldauımen  Etjemes eşan atanıñ atına derbisana  wyımdastırıldı. 19 – ğasırdıñ soñı men 20-ğasırdıñ basında, 50 jılday   Keles  öñirine dini sauattılıqtıñ, eginşilik mädenietiniñ  «wrığın» sepken  Äulie—Et jemes eşan atanıñ atınan  …

Tolığıraq oqu »

Astana men Bayanauıl arasında

   Qazaqtıñ Mäşhür Jüsipi Adam balası jaratılısınan ruhaniyatqa qwştar keledi. El auzında jürgen jerlerdi közimen köru üşin köbimizdiñ alıs joldan qinalmaytınımız  da sondıqtan. Astananıñ däl irgesi bolmasa da asa qaşıq emes, Bayanauıldıñ Eskeldi auılı mañında qazaq tarihındağı qasietti twlğalardıñ biri – Mäşhür Jüsip Köpeevtiñ kesenesi bar. Qazaq mädenieti men ädebietinde, tarihında …

Tolığıraq oqu »

Qarnaq Halfa medresesi jaylı ne bilemiz?

Jastıq şaqtarım Oñtüstik Qazaqstan oblısınıñ Qarnaq auılında ötti. Sol jerdegi Karl Marks, qazirgi Mahmwt Qaşqari atındağı jalpı orta mektepte oqığanmın. Şamamen altınşı ne jetinşi sınıpta oqıp jürgen kezimde Marksizm idealın öte şınayı nasihattaytın tarihşı oqıtuşımız bolatın edi. Onıñ: «Kommunizmde tehnikanıñ örkendeui sonday şıñğa jetedi de, traktorşı üyinde otırıp, dalada jer …

Tolığıraq oqu »

Bayanauıldı mekendegen qojalar

Bizdiñ babalarımızdıñ ata qonısı – Bayanauıl audanınıñ qazirgi Josalı eldi-mekeni mañındağı Qojasorı degen jer. 1968 jılı men sol jerde soñğı ret boldım. 2004 jılı jeñil maşinamen izdestirip taba almadım. Sebebi ol jerde qazir eşqanday  eldi-meken joq. Alpısınşı jıldardıñ soñında sol mañda oblısımızğa belgili emşi-köripkel Ğaysa aqsaqaldıñ şatırlı üyi bolatın. Keyin …

Tolığıraq oqu »

«Appaq işan – ruhaniyat äleminiñ darabozı!»

Osıdan üş jıl bwrın «Appaq işan — ruhaniyat äleminiñ darabozı!» degen taqırıpta Bäydibek audanınıñ ortalığı Şayanda ğılımi-praktikalıq konferenciya ötip,  Qızıl imperiyanıñ qılışınan qan tamıp twrğan däuirde quğın-sürgin jıldarınıñ qwrbanına aynalğan Appaq işannıñ tuğanına 150 jıl toluına oray, ardaqtap, as bergen edi.    

Tolığıraq oqu »