Басқы бет / Жарық нұрдың сәулесі / Ілгеріде өткен жақсылар (бет 8)

Ілгеріде өткен жақсылар

Майлықожа мен молда

Қазақтың ақиық ақыны Майлықожа Арқа жеріне атақты Байдалы бидің ұлы көңілі жақын досы Балабидің үйіне қыдырыстап барады. Есімі үш жүзге танымал Майлықожа ақын келген Бала би кішігірім той жасайды. Оған Алтай-Қарпықтың игі жақсылар жиналады. Майлықожа содан үш күн бойы халыққа арнаған жыр, толғауларын төгілтеді. Еліне қайтар уақытта Бала Би оған …

Толығырақ оқу »

Исабек ишан

Ұрпағымызды Ислам дінінің ақ жолына тәрбиелеуге ерен еңбек сіңірген дін қайраткерлерінің алдынғы қатарында Бабамыз Исабек ишанның алатын орны ерекше. Исабек ишан – Пайғамбарымыз (с.ғ.с.) ұрпағы.Хазіреті Алиден (р.а.) тарайды. Бабамыз Бұқара қаласында дүние есігін ашып, білімнің кәусарына сол жерде сусындап, 19 ғасырдың басында Арғынның арыстарының бірі Сүйіндік еліне келген қожа әулетінің …

Толығырақ оқу »

Жамhұр – ишан кім болған?

Жамhұр – ишан бүкіл әлемге жақсылық нұрын шашқан, асыл текті пайғамбарымыз Мұхаммедтен тараған, сыр бойына мұсылман дінін ең алғашқы таратқан Әбдіжәлел Баптың (Қорасан ата) ұрпағы Сырқожаның баласы. Кезінде Меккеге екі рет барып қажы атанған. Арабстанның патшасының қабылдауында болып, онымен арабша сөйлесіп қолынан сый құрмет алған, өте діндар, меіт ашып бала …

Толығырақ оқу »

Шәмші мағзым

Шәмші мағзым Бірқатар зиялыларымызды Кеңес өкіметін құлату үшін шетелдік контрреволюциялық топтар және ішкі жаулармен байланыс жасаған деп айыптайды. Осындай топтардың қатарына жатқызылған аяулы азаматтардың бірі Ремет ишанның баласы Шәмші мағзым еді. Ол Өзгент аймағының «Сортөбе» аулында 1868 жылы беделді ишанның отбасында дүниеге келген. Облысқа беделді қайраткер, ауданда ұзақ жылдар басшы …

Толығырақ оқу »

Базар қожа

ХҮІІІ ғасырда Хиуалық Ақмешіт маңында Сыр бойындағы Әззер ахунның ауылын шауып мал-жанын айдап кетеді. Солардың ішінде Әззердің 11-12 жастағы ер баласы Ыбырайым да тұтқындалған екен. Көп ұзамай сол бала Қазалы өңірін жайлап отырған қаракесек тайпасының жақау ауылының ұрпағы Шойдың қолына тап болады. Шой баланы қой бағуға қосады. Ыбырайым бір күні …

Толығырақ оқу »

Алтай ишан

Жиырмасыншы  ғасырдың басына дейін бұрынғы Қазалы уезінде (Сыр бойында) ондаған мешіттер жұмыс істеген. Олардың көбісін салдырған және оқу ордасына айналдырған ишандар еді. Ишандар елде беделді рухани көсем болуымен қатар, халыққа діни білім берген. Сыр ишандарының ішіндегі өте ұлағатты-лауазымдылардың бірі – халифа Алтай ишан. Ол 1856 жылы қазіргі Қазалы ауданы Үрмаш Түктібаев …

Толығырақ оқу »

Мәңгілік қарыздармын

Әкемнің көзі тірісінде аманат қылып тапсырған бұл жазбаны баспаға берерде, әкем жайлы естелік жазуды өз борышымдай сезіндім.  Өткені, шын мәнінде рухы жәннатта болғыр әкемнің алдында қарыздармын. Әкемнің тәрбиелік сөздерін, ыстық алақанын сағынғандықтан болар, сол сағынышымды қағаз бетіне түсіргенді жөн көрдім. Әріден бастар болсақ, қайран әкем дүниеге келген жылы атам Әбдіхалықты …

Толығырақ оқу »

Қан

Бала кезімізде» қаны бір ғой», «қаны тартып тұр ғой» деген сөзді жиі естіп өстік. «Қанына тартпағанның қары сынсын», тағы басқа «қан» деген қасиетті ұғымдардың астарында туыстық жақындықтың нышаны жататынын аңғаратын едік. Бірақ қазақ неге осы сөзге тоқтаған? Мұның ғажап құпиясы мен терең мәнін қарапайым ғана қазақ шалы дәлелдегенде халықтың даналық …

Толығырақ оқу »

Cүйегі асыл жақсыларым

Сәдір қожа – Сырдан Арқаға он тоғызыншы ғасырдың бас кезінде келген болуы керек. Негізі біздің қазақ бауырларымыз кейде ойнаса да «аталарыңды пәленше атамыз алып келген» деген қалжың айтып жатады. Тарих өткен жолдарына көз жүгіртіп оймен сараласаң, сегізінші ғасырда орта Азия, Қазақстан жеріне арғы тегі араб халқынан тарайтын ел арасына қожа …

Толығырақ оқу »

Тұрсынай апамның айтқандары

Оңтүстік Қазақстан облысы Жетісай қаласының тұрғыны жетпіс сегіз жасар Тұрсынай Қалиқызының айтқан əңгімелерінен Біздің əулетті Сармолда əулеті деп те атайды. Ол өз заманында ел билеген болыс-билермен үзеңгілес болыпты. Жетім-жесірдің қамын жеп, кедей-кепшіктің ақысын алып берген өте əділетті, өткір болған екен. Шын аты Сүлеймен болса да, Сармолда қожа деп айтатын. Мен …

Толығырақ оқу »