Басқы бет / Таңба мұрағаты: Рабғұзи

Таңба мұрағаты: Рабғұзи

«Қисаси Рабғузий» авторының туған жері – Рабат Оғыз қыстағы Шәуілдірде

Қазақ әдебиеті, жалпы түркі әдебиеті тарихында «Қисасул әнбия» немесе  «Қисаси Рабғузий» («Рабғузи қиссалары») атты    шығарманың орны бөлек. Әйгілі әдебиет зерттеушісі Бейсембай Кенжебаев 1969 жылы «Қисасул әнбияға» арналған  мақаласында оның Қазан төңкерісіне дейін қазақ арасында көп тарағанын, хат таныған қазақ оны оқығанын, білгенін айтқан болатын. Атақты «Біржан сал мен ақын Сараның …

Толығырақ оқу »

   Насреддин Рабғузи қиссаларындағы даналық тағылымдар

Түркілік ортағасырлық ойшыл Рабғузи өзінің терең ойлы мысалға толы шығармаларында өнегелі, тәлімдік үлгілерді оқырмандарына ұсынады. Әрине, Рабғузи қиссалары мұсылмандық сюжеттерді өрнектеуге арналуы сол замандағы басымдық танытқан дүниетаным – ислам принциптері мен қалыптары екендігін білдіреді. Бірақ басқа діндерде кездесетін ұғымдар мен аңыздар да бұл қиссалардан орын алған. Қазақ оқырмандарын алғашқылардың бірі болып Рабғузидің …

Толығырақ оқу »

Қисса Мариям уа Ғайса ғалайһи-уәссәләм

Мәриям елінен айырылып, күн шығыс тарапына барып, ғұсыл құйынбақ үшін өзіне перде тұтты. Сонда Алла тағала Мәриямға Жебірейіл ғ.с.-ді жіберді. Жебірейіл ғ.с. Мәриямға жас жігіт бейнесінде көрінді. Сол кезде Мәриям құрсағына бала түсті. Сегіз ай толғанда Ғайса туды. Мәриям ол кезде он үш жаста еді. Құрсақта болғаннан кейін Мәриям елінен …

Толығырақ оқу »

Қисса Ғұзайыр Ғалайһи-Уәссәләм

Ғұзайыр ғ.с.-нің атасы Шархиса Шам жерінде Хаснұры атты елде тұрды. Бұнда Бәни Ісраил қауымы өздерінің пайғамбарларын өлтірген еді. Хақтағала оларға Бахытнасыр атты залым патшаны жіберді. Ол Бәни Ісраилдан көп кісі өлтірді. Екіқабат әйелдердің қарнын жарып, баласын да, өзін де өлтірген болатын. Ғұзайыр ғ.с. жеуіне азық, ішуіне су алып, есегіне мініп, …

Толығырақ оқу »

Қисса Мұса ғалайһи-уәссәләм

Мұса ғалайһи-уәссәләм мен Харун екеуі бірге туған қарындастар еді. Атасы Ғимран еді. Ғимран атасы Иасһар. Оның атасы Риан, оның атасы Лауиа, оның атасы Жақып ғ.с. Мұса ғ.с. һәм Харун ғ.с. Мысыр шаһарында дүниеге келген. Олар, Перғауын лағнет заманында өмір сүрген. Перғауынның шын есімі Уәлит еді. Уәлит Масғаб ұлы, Масғаб Риан …

Толығырақ оқу »

Қисса Қызыр мен Мұса ғалайһи-уәссәләм

Мұса ғ.с.-ға Тәурат келгеннен кейін Тәуратты оқып бітіріп, көңілі толып: «Әй, Раббым! Бұл ұлы кітаппен бірге маған ғалымдық бердің. Бұл күнде менен артық ғалым құлың бар ма?» – дейді. Сонда Хақтағала: «Әй, Мұса! Мәшқұр тарапында бір құлым бар. Сенімен салыстырғанда оның білімі дариядай да сенікі тамшыдай ғана», – деді. Мұса …

Толығырақ оқу »

Қисса Шұғайып ғалайһи-уәссәләм

Менің Раббым – Алла тағала сіз жасаған күнәні білуші, күнәліге жаза жібер!» – деп, уағыз айтқан Шұғайып ғ.с. еді. Тәурат иелерінің айтуынша: Шұғайып ғ.с. атасы Масғоқ, оның атасы Снақ, Снақ атасы Сабит, Сабит атасы Мәдин, Мәдин атасы Ібраһим ғ.с. еді. Алла тағала айтқан: «Мәдин шаһарына өздерінің қандасы Шұғайыпты пайғамбар етіп жібердік. …

Толығырақ оқу »

Қисса Әйуп ғалайһи-уәссәләм

Әйуп ғ.с.-нің атасы Мағсүп. Мағсүптің атасы Риуаһ, Риуаһ атасы Рүм, Рүмның атасы Ғайсо, Ғайсоның атасы Ысхақ ғ.с. еді. Әйуп ғ.с. Рұм жерінен еді. Оның анасы Лұт ғ.с.ның қызы болатын. Қатыны Жүсіп ғ.с. нәсілінен. Рахима есімді еді. Әйуп ғ.с.-нің атасы мен бір туған Баһил атты кәпір туысы Хоран аймағында еді. Ол …

Толығырақ оқу »

Қисса Жүсіп ғалайһи-уәссәләм

Тәпсір Қази рәуәйәтінде: «Жақып ғалайһи-уәссәләмнің төрт әйелінен, екі кәнизегінен он екі ер бала дүниеге келді. Хақтағала Жақып ғалайһи-уәссәләмді күнге ұқсатып, қызы Динаны Айға ұқсататын. Он бір ұлын он бір жұлдызға ұқсатты». Хазірет Жәбір рәуәйәті бойынша: «Бір яһуди пайғамбар ғалайһи-уәссәләмға келіп: «Әй, Мұхаммед! Жүсіп ғ.с-ға сәжде қылған қандай жұлдыздар?» – деп …

Толығырақ оқу »

Қисса Жақып ғалайһи-уәссәләм (Яғқүп)

Балаларының: «Әй, ата! Біздің сөзімізге иланып, Жүсіпті сахараға апаруға келісіңіз», – деген сөзіне сеніп, алданған. Бірақ фасбржәмил деп, яғни ұлы сабыр деп сабырға келген. Олла һүл мүстәғән, яғни Алла тағала жәрдем ет деп, құдайдан жәрдем сұраған. Жақып ғ.с.-ның атасы Ысқақ ғалайһи-уәссәләм, Ысқақ ғ.с.-ның атасы Ібраһим ғ.с. Жақып ғ.с.-ның лақап аты …

Толығырақ оқу »