Бір суреттің сыры

Киiз үй туралы жұмбақтар мен жаңылтпаштар

Сайын Назарбекұлы

  • Отыз омыртқа, қырық қабырға,

Бәрін ұстап тұрған ауыз омыртқа. (киіз үй)

  • Бір нәрсе өзі білік, іші қуыс,

Ол заттың сүйектері айқұш-ұйқыш.

  • Көзі бар жарқыраған төбесінде,
  • Жайса үлкен, жиса болды, бір-ақ уыс. (киіз үй)

 

  • Ана ауылдың бурасы,

Мына ауылдың бурасы,

Желкілдейді шудасы. (түтін)

  • Белдеуде бес ат,

Бесеуі де қасқа ат. (саусақтар)

  • Үй үстінде төрт шыбық,

Төртеуі де тең шыбық. (түндіктің төрт бауы)

  • Тұрса үйдей,

Жатса қояндай. (ертоқым)

  • Әкесі баласын көтеріп тұр,

Баласы бөркін көтеріп тұр. (кереге, уық, шаңырақ)

  • Айдалада ақ отау,
  • Аузы-мұрны жоқ отау. (жұмыртқа)
  • Алпыс келін ат ұстап тұр,

Жетпіс келін жер тістеп тұр. (уық, кереге)

  • Иіледі ай құсап,

Жиырып алсаң бір құшақ (кереге)

  • Ала күшік үйді айнала жүгіреді,

Ақыры үйге кіреді. (басқұр)

  • Су көтерiп жүрiп келемiн,

Өзiм бiреуге мiнiп келемiн (иiнағаш)

· Астында оты жалақтап

Тұрады үш аяқтап (мосы)

  • Әуелінде шөп едім,

Жерге өскен көк едім.

Қолға түстім, жұлындым,

Сан жерңімнен буылдым. (ши)

  • Көк итім бар қабаған,

Арқаға киіз жамаған. (киіз есік)

  • Шешей отты көсеумен көседi,
  • Құрақ құрап көрпе көктедi,

Қырық құрақ көрпе көктедi.

  • Бiр қыз кесте тiктi,

Кестесiн түсте тiктi,

Кешке тiктi.

  • Өзiм үшiн ішiк iстеттiм,

Тысын тыстаттым, түсiн түстеттiм.

  • Көже пiстi,

Көженi неше кiсi iштi.

Неше кесе iштi.

  • Ала-ала алашалар,

Тамаша олар.

Оған кiм таласа алар.

Алашаларды

Таба алса алар.

  • Шежiрешi кiсi шежiре айтты,

Iшiндегi шежiресiн шешiле айтты.

  • Шанақтағы шалапты,

Аспай-саспай пiстi.

Төкпей-шашпай iштi.

  • Үмiт түбiт түттi,

Түбiттi түтiп бiттi.

  • Қазыққа мал байланар,

Байланған мал жайланар.

Сайын Назарбекұлының «Қазақтың киіз үйі» (2005 жылы Елорда) атты кітабынан алынған киіз үйге байланысты ұғымдар

Метки

Похожие статьи

Добавить комментарий

Ваш адрес email не будет опубликован. Обязательные поля помечены *

Кнопка вернуться наверх
Закрыть