Басқы бет / Таңба мұрағаты: рухани жаңғыру

Таңба мұрағаты: рухани жаңғыру

Майлықожаұлы Исабек ақынның Елтай Ерназаровқа хаты

1930 жылы Сарыағашқа Қазақ АССР Орталық атқару комитетінің төрағасы Елтай Ерназаров келеді. Ашыққан, тарыққан, торыққан халық Елтайдан салықты азайтуды, ашыққан халыққа қайта көмектесу керектігін айтады. Ал, белсенділер халықтың тұрмысы тәуір, салық жиануды жалғастыра беру керек деген көрінеді, соған иланған Елтай қайта үй басына жинайтын салықтарының мөлшерін көбейтіпті. Бұл шешімге наразы …

Толығырақ оқу »

Кесененің қолды болған жәдігерлері жайында

Сәулет өнерінің дара үлгісі ретінде Түркістанда орналасқан  Қожа Ахмет Ясауи кесенесі ЮНЕСКО-ның «Әлемдік мұра» тізіміне алынды. Ғимараттың зәулім сұлбасы қалаға оншақты шақырым қашықтық алғанда-ақ көріне бастайды. Түркістанның бас ескерткішінің алып және аса көрікті пішіні зияратқа келген адамды да, туристі де тәнті етеді. Кесененің ғажап архитектурасымен қатар мұнда ХІV-ХV ғасырлардың шеберлері …

Толығырақ оқу »

Асылдан жеткен қасиетті дұға

Қазақ халқы көнеден ислам дінімен біте қайнасып, мәдениеті мен дәстүрі сабақтасып келетіні баршаға аян. Себебі тәлім-тәрбиеге толы, ізгілік пен адамгершілік құндылықтарына негізделген, қала берді күнделікті тұрмыс-тіршілігіміздегі әдет-ғұрыптарымыздың да баршасы дініміз Ислам шариғатымен астасып жатқандығы осыны аңғартады. Тіпті сәбилеріміз дүние есігін ашқан тұстан бастап, өмірінің соңына дейінгі амалдар мен жасалатын жоралғыларымыз …

Толығырақ оқу »

Шортанбай мен Жанқұтты

Шортанбай жырларының үлкен бөлігі өлер алдындағы қатын-бала, ел-жұртына арыздасып айтқан жырлары. Онда Семей жаққа сапар шегіп келе жатқанында Алладан аян жетіп, артында қалатын ел-жұртымен қоштасады. Сол жырлардың ішінде Жанқұттыны бірнеше рет ауызға алып, аманатын айтады. «Жаралған Жәкем еді асыл зат қып, Өзгеден бір кісі едің ақылы артық. Алладан ажал жақын …

Толығырақ оқу »

Жыраудың ізі жатыр жаңғырып

Қарағандыдан 130 шақырымда, Астана-Алматы күре жолының бойындағы Шет ауданының орталығы Ақсу-Аюлыға түске таман жеттік. Шортанбай Қанайұлының  200 жылдығы қарсаңында сәті түскен сапарымыздың басты мақсаты – жыраудың есімімен байланысты жерлерде болып, тарихына қану. Зар заман ақынының жамбасы тиген жеріне зиярат ету еді. Тобымызды бастап барған  кинодокументалист Қалила Омаров болса, қатарымызды жас …

Толығырақ оқу »

Әулие бұлағының басында

Бабалар жолы – Даналық жолы. Ол шетімен, бұл шетіне ұшса құс қанаты талатын осындай ұлан байтақ даланы мұраға қалдырып,даласын даналыққа тұндырған бабалар аманатына адал бола білу басты парыз. Даламыз тұнған -тарих. Сөйлете білсең барлық сырын жайып,тастағысы келетіндей бұлақтары сыбдырлап,жаңа ғана бүршік ата бастаған ағаштары, бұлақ жағалай өскен құрақтары самал желмен …

Толығырақ оқу »

  ТӨРТ ПАЙҒАМБАР

Майлықожаның соңғы табылған бір шығармасы  Молдалар айтар төрт әзіз, Аман жүр дейді дүниеде, Ыдырыс атты Пайғамбар, Бұл дүниеге келіпті. Ыдырыс деп онда көктегі, Мәлайка періште, Ыдырыс мағна мүдарис[1], Әмірінен зәре шықпайды, Бұйырса Алла не іске. Қалауы болды Ыдырыстың, Тірідей барды пейішке, Бұзбаған әмірін дос дейді, Ойлады мехнат өліске. Әзіреті Ыдырыс …

Толығырақ оқу »

Мәделіқожа батырдың олжалаған зеңбірегі

Оңтүстік Қазақстан облысы Отырар ауданының орталығы Шәуілдір кентінде бүгіндері бүкіл республикаға белгілі Отырар мемлекеттік археологиялық қорық музейінің ашылғанына келесі жылы 35 жыл толады. Ал енді осы мекемеден қол созым жерде тағы бір керемет мұражайдың орналасқанын көпшілік онша біле бермейді. Бұл мәдениет ошағын алғашында кішігірім ғана, Отырар музейінің филиалы ретінде ашып …

Толығырақ оқу »

Қос ғасырдың қазынасы

Заман мен зар Қазақ әдебиетінің аса көрнекті өкі­лі, әйгілі жыр жүйрігі Шортанбай Қанайұлының шығармашылығын ел мүддесімен, ұлт тағдырымен орайласатын зар заман поэзиясынан бөліп қарау мүмкін емес. Рухани әлемімізде ерекше орны бар бұл ағым туралы сөз болғанда оның өміршең өлең-толғаулары мен өсиет-өнегесі жөнінде айтылмай қалмайды. Өз дәуірінің жырын жырлап, жоғын жоқтаған …

Толығырақ оқу »

Шортанбай жырау мұрасындағы ұлттық идея

«Шортанбай ұлы дарын… қоғам қайраткері, ірі идеолог.» Тұрсынбек Кәкішев.          ХІХ ғасырда Ресей отаршылдығының қатыгез саясатына қарсы қазақ халқының мүддесін қорғап, ұлт болашағы үшін жанталасып, елінінің сөзін сөйлеген дуалы ауыз ақын – жырауы, абызы Шортанбай жырау еді. Бар ғұмырын туған халқының өзіндік қайталанбас болмыс – бітімін сақтауға арнап, елінің жоғын …

Толығырақ оқу »