Майлықожа

Майлықожа ақынның қолжазбасы

Майлықожа Сұлтанқожаұлы - 185 жыл

Майлықожаның өз қолынан шыққан төл қолжазба мұрасынан әзірше бізге жеткені Әсілхан Оспанұлының: «Отырар руханияты мұражайына Әбу нәсір әл-Фараби, Арыстанбаб, Құл қожа Ахмет Ясауи бабаларының ұлы ұрпағы Майлықожаның парсы қарпі емлесі бойынша өз қолжазбасы деп танылған осы кітапты зор құрметпен сыйлаймын.Ә.Оспанұлы.2001-ші жылғы 3-ші көкек.Шымкент қаласы».деген қолтаңбамен тапсырған «Зарқұм» қиссасының қолжазба нұсқасы. Қиссаны кезінде Майлықожа ақын өз қолымен көшіріп алып, қазақша жырлаған. Қолжазба кітаптың мұқабасы ағаштан сүргіленіп көнмен қапталған, түптелген. Мұқабаның сыртқы бетіне арап қарпімен «Зарқұм» деп ойып жазылып, оймыш сызықпен өрнектелген. Қиссада Мұхаммед (с.ғ.с) пайғамбардың  Зангибар қаласының (Ирак атымен аталатын қала да соған қарасты болған) әкімі Сұлтан Зарқұммен болған күрестегі жеңісі, Гавриил (Жебрейл) әңгімелері, Хазреті Әлінің шайқастары мен басқа да тарихи оқиғалар туралы айтылады. Қисса шығыстық қағазға жазылған. Қолжазбадағы қолтаңбаға қарап, ол ХІХ ғасырда қайта көшіріліп жазылған деген тоқтамға келуге болады. Қолжазбаның көлемі 128 бет. Жәдігер Руханият-Әбу Нәсір әл-Фараби музейінің алтын қорында сақтаулы.

Майлықожа мұралары 

Заманында Балтабай ақын Майлықожаның «Майлықожаның Түркістан жақсыларына айтқаны», «Майлықожаның Иманберді датқаға айтқаны», «Майлықожа мен Құлыншақтың сөз қағысуы» атты өлең, айтыстарын, Құлыншақ , Молда Мұса, Ергөбек, Өтебике, Күдері, Жанкел, Ұлбике, Бұдабай, Исабек, Қызыл жырау, Айтбай, Әбдібек сынды ақындардың бірнеше шығармаларын ел ішінен жазып алып… қолжазба қорында сақтап қалдырған. Қаратау, Қазығұрт атырабы ақындарының аталған өлең, айтыстары, терме, толғаулары Балтабайдың тұңғыш шығармалар жинағына (Балтабай шығармалары. Жинап, зерттеп, құрастырып шығарған Жұмашев Абдулла. Шымкент, 2010) «Ақындардан қалған қазына» деген атпен еңгізілді. Ал, Абдулла Жұмашевтің «Отырар алқабының ақындары» (2019) деп аталатын кітабында  Майлықожа мұралары туралы деген тақырыпта монографиялық тұрғыдан зерттелген. Бұл рухани мұралар Шәуілдірдегі Руханият-Әбу Нәсір әл-Фараби музейінің алтын қорында сақтаулы.

Абдулла Жұмашев

Метки

Похожие статьи

Добавить комментарий

Ваш адрес email не будет опубликован. Обязательные поля помечены *

Кнопка вернуться наверх
Закрыть