Basqı bet / Jarıq nwrdıñ säulesi

Jarıq nwrdıñ säulesi

Bäymenqoja (Baymwhammed)

Bäymenqoja – 1850 jılı Jañaqorğan  audanına qarastı Aqqorğan eldi  mekeninde düniege kelgen. (qazirgi Tügisken keñşarı). Jasınan äke ösietin tıñdap ösken zerek äri äkeden arabşa sauat alıp bilimin keñeytedi, äkesi Nwrman da bilimdi  kisi  edi. Birde Bäymen üyden şığıp, qarañğı bolsa da dariya basına keledi. Kelse qayıqşı ketip qalğan eken. Biraz …

Tolığıraq oqu »

Sayd ata

Zanki atanıñ ekinşi halpesi. Sayd atanıñ tolıq esimi – Sayd Ahmet. Ol Sayd ata dep tanılğan. Riuayat boyınşa Sayd ata Zanki ata haziretiniñ qızmetinde qanşalıqtı eñbek etse de közdegen maqsatına jete almadı, dili eş aşılmay qoyadı. Aqırı Anbar anağa sizdiñ söziñizdi ata hazireti keri qaqpaydı, siz halıqtıñ jayına araşa etkeniñizdey …

Tolığıraq oqu »

Wzın Hasan ata

Zanki Atanıñ birinşi halpesi bılay äñgimeleydi: Kämil mürşid izdep Taşkent ölkesine kelgende şölde bir qalıñ erindi qara malşı bir top siır bağıp jür edi. Bwl hazireti Zanki ata edi. Aytularınşa Zanki ata bastapqıda özin elge tanıtpay, bala-şağasın asırau üşin Taşkent halqınıñ siırın bağıp tabıs tabatın. Ata hazireti şölde mal bağıp …

Tolığıraq oqu »

Zanki ata

Bwl Zanki (Zeñgi) babadan basqa kisi. Ol Häkim atanıñ eñ wlı, äri eskiden kele jatqan halpesi jäne tariqat jolı da barşasına tura. Tuıp ösken, jerlengen jeri Şaş ölkesi. Qabiri de sol jerde. Mäulana qazı Mwhammed qoja Ğwbaydulla (Alla Tağala qabirin nwrlı etsin) haziretinen riuayat etilgen: qoja hazireti Zanki atanıñ qabirin …

Tolığıraq oqu »

Şın atı wmıt bolğan äulie

Et jemes eşan atanıñ tuılğanına 185 jıl toldı Azan aytıp qoyğan esimi wmıt bolğan Et jemes eşan ata, bir zamandarda wlı jüz qazaqtarınıñ astanası bolğan Taşkent qalası mañındağı, qazaqtar köp twratın «Kökşe» eldi mekeninde, sondağı meşit imamınıñ janwyasında 1833-jılı düniege kelgen. Jastayınan meşitke barıp namazğa qatısıp jürip, dini sauatın aşqan. …

Tolığıraq oqu »

Et jemes eşan atanıñ Taşkent mañınan Keles dalasına qonıs audaruı

Onıñ eki sebebi bolğan siyaqtı. Birinşisi dep, basqınşı orıs sayasatın aytuğa boladı. Orıs şendileri sopılıq joldı wstanğandardan, äsirese eşandardan ayağın tarttı. Qorıqtı dese de boladı.Sol zamanda qazirgi Özbekstan men Oñtüstik Qazaqstanda  basqınşılarğa qarsı eşandar wyımdastırğan ülken köterilister bolğan. Soğan baylanıstı eşandarğa senimsizdik tuındap, qısımdar örşi tüsken. Sol kezde bolsa kerek, …

Tolığıraq oqu »

Etjemes işan derekteri

Baladan balağa jetken äñgimelerdiñ talayın biz de estidik.  Etjemes işan ata turalı sol zamanda jazba derek qaldırğan eki-aq adam. Basqa da bolğan boluı mümkin, biraq onıñ bärin jazalauşı qwrılımdardıñ adamdarı joyıp jibergen. Birinşisi äulieniñ zamandası, sırlası Maylıqojanıñ (1835-1898) wlı Jolbarıs aqınnıñ Etjemes işanğa öleñmen jazğan hatı. Ondağı mına joldardı  oqısaq …

Tolığıraq oqu »

Et jemes eşan atanıñ wrpaqtarı

Osınday sayasattıñ kezinde Et jemes eşan atanıñ wrpaqtarı da quğınğa wşıradı. Eşan,moldalardı da baylarmen birge jazıqsız jazaladı.Eşan atanıñ wlı Törejandı miliciya bastığı Jwman degen 1929-jılı twtqındap,ülken isti tındırğan bolıp,öziniñ mıqtılığın türnikke asılıp, är türli jattığular körsetip jatqanında qwlap, eki ayağı birdey sınıp, oybaylaydı da qaladı. Künde oynap jürgen türnikten nege …

Tolığıraq oqu »

Äulie aytqan söz

Elimiz azattıqqa qolı jetken soñ, Keles ziyalıları Et jemes eşan atanı halıqqa  qayta tanıstıru maqsatında birneşe mädeni köpşilik şaralar ötkizuge mwrındıq boldı. 2006-jılı Abay auılındağı audandıq kitaphana osı taqırıpqa oqırmandar konferenciyasın ötkizdi. 2014-jılı jazuşı Orınkül Täjievanıñ tapsırısımen osı joldardıñ avtorı «Et jemes eşan ata» dep atalğan tanımdıq kitap şığardı. 2015-jılı …

Tolığıraq oqu »

SAQABALARDIÑ SIPATI

Saqabalar Alla tağala tilemegen isti qılmadı. Barşa saqabanıñ öneri din jolında soğıs jasamaq edi. Kündiz-tüni şaytan lağnettiñ azğıruınan saqtanıp, Alla tağalağa ğibadat qılar edi. İsteri Alla ükimine rizalıq etip, sabır etetin. Tünderde twrıp qwran oqıp, ıjdahat etuşi edi. Tilekteri din jolında ğibrat qılıp, sol jolda şäyit boluğa dayın edi. Barşa …

Tolığıraq oqu »