جارىق نۇردىڭ ساۋلەسى

ءمادىرايىم يشان

قىزىلوردا وبلىسى، قارماقشى اۋدانىنا قاراستى قازىرگى لەنين اتىنداعى كەڭشاردىڭ ماڭىنداعى «اقتايلاق» دەگەن جەردە، رۋى جاعىنان باقسايىس قوجا سويىرعاسۇلى قۇلماعانبەت دەگەن كىسى ءومىر سۇرەدى. ول كىسى 1840 جىلى تۋىپ، 1911 جىلى قايتىس بولعان.

قۇلماعانبەت سويىرعاسۇلى مۇسىلمانشا ءدىني وقۋدى كوپ وقىعان، وتە ساۋاتتى، ادام ەمدەپ، دارىگەرلىكپەن اينالىسقان، مەشىت ۇستاپ، بالا وقىتقان ادام. سوندىقتان، وسى توڭىرەكتەگى جۇرتشىلىقتىڭ اراسىندا وتە بەدەلدى بولىپ، حالىق قاتتى قادىرلەگەن كىسى ەكەن. قۇلماعانبەت تورە رۋىنىڭ قىزىنا ۇيلەنەدى. ءسويتىپ، سول ايەلىنەن 1860 جىلى ۇل بالالى بولىپ، ونىڭ اتىن ءمادىرايىم دەپ قويادى.

ءمادىرايىم ەسىن بىلە باستاعاننان كەيىن-اق، ەرەكشە قابىلەت تانىتىپ، ءوزىنىڭ زەرەكتىگىمەن، اقىلدىلىعىمەن بۇكىل ەلگە، كورشى قولاڭعا بەلگىلى بولا باستايدى. ءمادىرايىمنىڭ وسىنداي قابىلەتىنە سۇيسىنگەن قۇلماعانبەت بالاسىنا ىشتەي ريزا بولىپ، سول كەزدە-اق ءوزىنىڭ «ءمادىرايىمىم ۇلكەن يشان بولادى» – دەپ وي تۇيگەن.

ءمادىرايىم ون جاستىڭ شاماسىندا اكەسىنەن:

-كوكە، وقيمىن، مەنى وقىتىڭىزشى، – دەپ ايتۋمەن بولادى.

قۇلماعانبەت زەرەك بالاسىنىڭ وقىعانىن كورگەنىمەن، قولىنان شىعارۋعا قيمايدى.

بىراق ءمادىرايىم دا اۋىل مولداسىنان ارابشا ساۋات اشىپ، حات تانىپ العاننان كەيىن بۇحاراداعى مەدرەسەگە بارىپ، ءدىني وقۋدى جالعاستىرۋدى ارمانداۋدى قويمايدى.

قۇلماعانبەت اقساقال داستارحاندى،  قوناقجايلى كىسى بولعاندىقتان سول كەزدەگى ەسكى جولمەن جۇرەتىن بۇقارا-رەسەي اراسىنداعى جۇرگىنشىلەر، ءارتۇرلى ساۋداگەرلەر ونىڭ ۇيىنە قونىپ، تۇستەنىپ كەتەتىن بولعان.

ءمادىرايىم وتباسىن، اكە-شەشەسىن مازالاپ وقيمىن، بۇقاراعا كەتەمىن دەپ جۇرگەندە جاسى ون ەكىگە كەلەدى. ەندى ول ءوز ارمانىن جۇزەگە اسىرۋعا بەل بۋا كىرىسەدى. ءسويتىپ، جۇرگەندە ءبىر كۇنى اۋىل ارقىلى وتكەن كەرۋەنگە ىلەسكەن ون ەكى جاسار ءمادىرايىم ۇيىنەن جاسىرىنىپ وقۋ ىزدەپ، بۇقاراعا قاشىپ كەتكەن.

جالعىز ۇلىنان ءىز-ءتۇزسىز ايىرىلعان قۇلماعانبەت بالاسىن ىزدەمەگەن جەرى قالماي اقىرى كۇدەر ءۇزىپ، ونى ولدىگە ساناپ قويادى.

ءمادىرايىم سول كەتكەننەن بۇقاراعا جەتىپ، ءوزىنىڭ ەرەكشە قابىلەتتىگىنىڭ ارقاسىندا ءدىني مەدرەسەگە مۇسىلمانشا وقۋعا ءتۇسىپ، ءار ءتۇرلى سالادا ۇزبەستەن ون ەكى جىل وقيدى. ءسويتىپ، ۇيىمەن حابارلاسپاي  ون ەكى جىل بويىنا ءبىلىم الۋعا بەرىلە كىرىسكەن جاس جىگىت وقۋدى وتە جاقسى دەگەن باعامەن تامامداپ، مۇسىلمانشا مۇعالىم، دارىگەر، جاعرافياشى دەگەن شاتىرحات الىپ، بۇقارادا وزىمەن بىرگە وقىعان بالالارمەن بىرگە سىر  بويىنا قايتا ورالادى.

ەلدەن وتە جاس كەتكەن ءمادىرايىم «اقتايلاقتاعى» ءوز اۋىلىن بىردەن تابا الماي، ەل جاعالاپ كەلە جاتقاندا قاراوزەكتىڭ سىرداريادان ءبولىنىپ شىعار ساعاسىندا وتىرعان ۇلى ءجۇزدىڭ جالايىر رۋىنىڭ اۋىلىنا كەلەدى.

ءمادىرايىم سول اۋىلدا ءبىر-ەكى كۇن ايالداپ، قوناق بولىپ جۇرگەندە سول ەلدە ءبىر اس وتكىزىلىپ سوعان بارادى. اس تاراتىلىپ جاتىرقاندا ءمادىرايىم سول ەلدىڭ ادامدارىمەن تاباقتاس بولادى. داستارحان باسىندا وتىرعان جاسى الپىستار شاماسىنداعى ءبىر اقساقال قاسىنداعىلاردان:

-مىناۋ قاي بالا؟ – دەپ  سۇرايدى.

ءمادىرايىم ءوزىنىڭ بۇقارادان ءدىني وقۋ وقىپ كەلە جاتقانىن ايتىپ، اقساقالعا جاعدايىن قىسقاشا تانىستىرادى.

داستارحانعا توردەگى اقساقال باتا بەرىپ:

-قۇران وقۋدىڭ جولىن مىنا جاس مولداعا بەرىپ كورەيىك، – دەپ ءمادىرايىمدى نۇسقايدى.

ءمادىرايىم تىزەرلەپ وتىرا قالىپ، قۇران وقي باستايدى. ونىڭ قۇران وقۋ ماقامى ەرەكشە ەدى.

سوندىقتان داستارحان باسىنداعى قاريالار وعان قاتتى ريزا بولادى. ەندى ولار كوزدەرىن جاس ءمادىرايىمنان الا الماي قاراپ قالادى.

ارۋاقتارعا قۇران وقىلىپ بولىپ، اس تارار كەزدە باعاناعى اس قايتارعان اقساقال مادىرايىمعا:

-بالام، مۇندا كەل، قالعان اڭگىمەنى ءبىزدىڭ ۇيگە بارعاسىن ايتاسىڭ، – دەپ ونى ءوز ۇيىنە ەرتىپ كەلەدى.

ول كىسى اۋىل اقساقالدارىن شاقىرىپ، جاس تا بولسا مادىرايىمعا مال سويىپ، قوناقاسى بەرەدى. سول جەردە ءۇي ەگەسى دە، اۋىل اقساقالدارى دا مادىرايىممەن جاقسىلاپ تانىسىپ، ونىڭ قايدان شىققانىنان حاباردار بولادى. ەرتەسىنە ءۇي يەسى اقساقال وعان:

-ءمادىرايىمجان، سەن ەلىڭە اسىقپا. مەن امانشىلىق بولسا، سەنىڭ ەلىڭدى تاۋىپ الۋىڭا كومەكتەسەم. سەنىڭ ەرەكشە بىلىمدارلىعىڭ ماعان دا، اۋىل اقساقالدارىنا دا ۇناپ قالدى. سوندىقتان ءبىزدىڭ ەلدە ايالداي تۇر. قالاساڭ ساعان ارناپ مەشىت سالدىرىپ، ءوزىڭدى سول مەشىتكە ەگە ەتەيىن. مەشىتكە ەلدىڭ بالالارى وقىسىن، ساۋاتىن اشسىن، – دەپ قولقا سالادى.

بۇعان ءمادىرايىم:

-اكە، ويلانايىن، ماعان ەكى-ءۇش كۇن مۇرسات بەرىڭىز، – دەيدى.

شىن نيەتىمەن ءۇي يەسى دە، اۋىل اقساقالدارى دا وتىنگەسىن ءمادىرايىم اقىرى وسى ەلدە قالىپ، بالا وقىتۋعا كەلىسەدى. ءسويتىپ، اۋىل اقساقالدارى ءمادىرايىمدى وزىنە وكىل بالا قىلىپ الادى. ءبىر جىل ىشىندە بۇكىل ەل بولىپ جابىلىپ مەشىت سالىپ، ءمادىرايىم سوعان مولدا بولادى.

مەشىتتە بالا وقىتۋدى، اۋىلدا مولدا بولۋدى ويداعىداي اتقارعان ءمادىرايىم ەلدىڭ ويىنان شىعادى. ءسويتىپ، جاس مولدا ءوز قىزمەتىمەن حالىقتىڭ قۇرمەتىنە بولەنەدى. ول سونىمەن قاتار الدىنا كەلگەن  كوپتەگەن ناۋقاستاردى ەمدەپ جازادى. سوندىقتان مەشىتكە حالىق جان-جاقتان اعىلىپ كەلىپ، ودان اقىل-كەڭەس، ءدارى-دارمەك الىپ تۇرادى. جاس ەمشىنىڭ اتى جاقىن جەردەگى اقمەشىت قالاسىنىڭ تۇرعىندارىنا دا ءمالىم بولىپ، وعان كەلۋشىلەر كوبەيە تۇسەدى. ونىڭ ۇستىنە، ءمادىرايىمنىڭ بالا وقىتۋداعى ىجداعاتتى جۇمىسى دا ەل ىشىندە ەلەۋسىز قالمايدى. ول وقىتقان بالالار تەز ساۋاتتانىپ، ءبىر جىلدىڭ ىشىندە قارا تانىپ،  كىتاپ وقۋ دارەجەسىنە جەتەدى.

كۇندەردىڭ ءبىر كۇنىندە ءمادىرايىمنان ايىرىلعانىنا ون ەكى جىل بولدى دەگەندە قۇلماعانبەت اقساقالدىڭ ۇيىنە الىستان ءبىر جولاۋشى  كەلىپ قونادى. جولاۋشىدان ءجون سۇراسىپ بولعاننان سوڭ قۇلماعانبەت اقساقال وعان ءوز مۇڭىن ايتادى. بالاسىنان ايىرىلعانىنا ون ەكى جىل بولعانىن ەسىتكەندە ءجون-جوبانى تۇسىنەتىن جولاۋشى كىسى اقساقالدىڭ بەت الپەتىنە قاراپ وتىرىپ بىلاي دەيدى:

-مەن وسىدان بىرنەشە كۇن بۇرىن قاراوزەكتىڭ سىرداريادان ءبولىنىپ شىعاتىن ساعاسىندا وتىرعان ءبىر بايدىڭ اۋىلىنا قوندىم. باي وتە جومارت، سىيلى كىسى ەكەن. ءوزىنىڭ جيىرما ءتورت، جيىرما بەستەر شاماسىنداعى ۇل بالاسى بار كورىنەدى. سوعان ارناپ مەشىت سالدىرىپتى. بالاسى مولدا بولىپ سول مەشىتكە اۋىل بالالارىن وقىتادى. بايدىڭ رۋى جالايىر بولىپ شىقتى. اس ءىشىلىپ، تۇنگى اڭگىمەگە كوشكەن كەزدە باي ءوز سىرىن ورتاعا سالىپ، مىنا مەشىتتەگى يمان بولىپ جۇرگەن بالانى اسىراپ العانمىن. ءوزى بۇقارادان وقىپ كەلە جاتىر ەكەن. وسى اۋىلدىڭ سوندا وقىعان ءبىر بالاسىنا ەرىپ كەلىپتى. ءوزى اۋىلىنان ون ەكى جاسىندا كەتكەن ەكەن. تۋعان اۋىلىن  تابا الماي ەلدەن سۇراستىرىپ جۇرگەندە ماعان كەزدەسىپ قالدى. ءسويتىپ، ول ءوزىنىڭ وزگەلەردەن ەرەكشە كەرەمەت قاسيەتتەرى، ادامگەرشىلىگى جانە ساۋاتتىلىعىمەن مەنى قاتتى باۋراپ الدى. مەن وعان ءتۇبى اتا-اناڭدى تاۋىپ قاۋىشتىرايىن دەدىم. بۇعان ول كەلىسە كەتتى. قازىر ول مەشىتتە  يمان بولعانمەن ءوزىنىڭ دارىگەرلىك، مۇسىلمانشا ءدارىس بەرەتىن مولدالىق، اۋليەشىلىك قاسيەتتەرىمەن اتى ەلگە كەڭىنەن تاراي باستادى. مەنىڭ بۇل بالاعا ارناپ مەشىت سالدىرۋ سەبەبىم وسى، – دەپ باي ءسوزىن اياقتادى، – دەدى اڭگىمەسىن جولاۋشى.

ول قۇلماعانبەت اقساقالدىڭ كوزىن الماي ءبىراز ويلانىپ وتىرىپ:

-سول بالانىڭ ءتۇرى سىزدەن اينىمايدى، – دەگەندە جۇرەگى سەزگەندەي بولعان قۇلەكەڭ اتامىز ورنىنان ەرىكسىز تۇردە بىرنەشە رەت ۇشىپ تۇرەگەلگەن ەكەن.

قۇلەكەڭ سول جاقسى حاباردى جەتكىزگەن جولاۋشىعا جاقسىلاپ قوناقاسى بەرىپ، شاپان جاۋىپ، شىعارىپ سالادى. ەرتەسىنە قاسىنا ءبىراز جىگىتتەردى الىپ، ول سىلتەگەن قاراوزەك وڭىرىندەگى جالايىر اۋىلىنا تارتىپ وتىرادى.

بۇل كۇز ايلارى بولاتىن. كۇن سۋىق. جۇرەگى الىپ ۇشقان قۇلماعانبەت اقساقال اتالعان باي اۋىلىنا  تاڭ بوزارا جەتكەن ەكەن. اۋىلعا جاقىنداعاندا مەشىتتە تاڭ نامازى وقىلىپ جاتسا كەرەك. جاس يشاننىڭ قىراعاتتى داۋىسى قۇلماعانبەت اقساقالدىڭ جانىن قويارعا جەپ جاپقىزبايدى. ول جاس يماندى كورگەنشە اسىقتى. اۋىلعا قوناق كەلدى دەپ مەشىتتەگى بايعا حابار بەرىلدى. سودان كەيىن تاڭ نامازىن وقىپ بولعان باي ۇيىنە كەلىپ، قوناقتارىن قارسى الادى. سۋسىن ءىشىپ، شامالى دەمالعاسىن سابىرلى باي كەلگەن قوناقتارىنان ءجون سۇرايدى. قۇلماعانبەت اقساقال بايدىڭ بۇل سۇراعىنا:

-بايەكە، جوق ىزدەپ ءجۇرمىن، قارماقشى جاعىنداعى تومەنگى اۋىلدان كەلەمىن، – دەيدى.

قوناعىنان كوزىن الماي تەسىلە قاراپ وتىرعان باي:

-اقساقال، ول ىزدەگەن جوعىڭىز تابىلعالى تۇر دەگەن كەزدە قۇلماعانبەت اقساقال قۋانعانىنان ءۇي يەسىن قۇشاقتاي الىپتى. سول مەزەتتە باي ءبىر قىزمەتشىسىنە:

-بار، ءمادىرايىمجاندى شاقىرىپ كەل، – دەگەندە ون ەكى جىل بويى زارىعىپ ىزدەگەن بالاسىنىڭ اتىن ەستىگەن قۇلماعانبەت اقساقالدىڭ ەسىككە تۇرا ۇمتىلىپ بارىپ قايتا وتىرىپتى.

از ۋاقىتتان كەيىن اكەلى-بالالى ەكەۋى ەسىكتىڭ بوساعاسىندا قۇشاقتاسىپ تابىسقان ەكەن. ابدەن ساعىنعان اكەلى-بالالى ەكەۋى كورىسىپ، ماۋقىن باسقاننان كەيىن قۇلماعانبەت اقساقال بايعا بىلاي دەپ سۇراق قويعان ەكەن.

-بايەكە، ءسىز مەنىڭ جوعىمنىڭ تابىلعالى تۇرعانىن قالاي سەزدىڭىز؟ سوندا باي: -مەن ومىرىمدە سىزدەردەي اكەلى-بالالى كىسىلەردىڭ مۇنداي ۇقساستىعىن ءبىرىنشى كورۋىم، – دەپتى.

سول كۇنى باي بۇكىل ەلىن شاقىرىپ ءمادىرايىمنىڭ اكەسىمەن تابىسقانىنا ارناپ توي جاساپتى. ءبىراز كۇندەردەن كەيىن قۇلماعانبەت اقساقال ەلىنە قايتپاقشى بولادى. باي ءۇيىنىڭ تورىندە وتىرعان قۇلەكەڭ جۇرتتىڭ كوزىنشە بالاسىنا:

-اكە، مىنا وكىل اكەم مەنى قيامەتتىك بالا قىلىپ الىپ، مەن ءۇشىن مەشىت سالدىردى. مەن مەشىت تابالدىرىعىندا جىلاتىپ تاستاپ كەتپەيمىن. ءسىزدى دە، تۇسىنەمىن، ەگەر رۇقسات ەتسەڭىز ەندى ءبىر جىل وسى وكىل اكەمە، بۇكىل اۋىل جۇرتشىلىعىنا دا قىزمەت ەتەيىن، – دەگەندە قۇلماعانبەت اقساقال:

-جانىم، اقىلىڭنان اينالايىن، ماقۇل، – دەپ باسقا سوزگە كەلمەستەن سەرىكتەرىن ەرتىپ ەلىنە قايتىپ كەتكەن ەكەن.

سودان تۋرا ءبىر جىل وتكەندە، ياعني كەلەسى كۇزدە باي مادىرايىمعا ەنشى بەرىپ، قاسىنا قىزمەتشىلەر قوسىپ «اقتايلاقتاعى» ءوز اكەسىنە جەتكىزىپ سالىپتى.

ەلىنە كەلگەننەن باستاپ ءمادىرايىم ءوز ءبىلىمىن حالىققا قالتقىسىز قىزمەت ەتۋگە بىرىڭعاي ارنايدى. ونىڭ اتاعى ەندى سىر بويىنا بەلگىلى بولا باستايدى. سوندىقتان اسقان بىلىمدارلىعى ءۇشىن ول يشان دەگەن ءدىني اتاق الادى. مۇنداي جوعارعى اتاق ودان بۇرىن ءبىزدىڭ جەرلەسىمىزدە مارال، قالقاي يشاندارعا عانا بەرىلگەنىن ەسكە الساق مۇنىڭ ءوزى ءمادىرايىم يشاننىڭ حالىق اراسىندا قانداي ابىرويعا يە بولعانىن ايقىن اڭعارتادى.

ءسويتىپ جۇرگەندە ءمادىرايىمنىڭ تۋعان شەشەسى اۋىرىپ دۇنيە سالىپ، قۇلماعانبەت اقساقال ەكىنشى رەت ۇيلەنەدى. بۇل ايەلىنەن احمەت، ابدىمالىك، ءابجالي دەگەن ءۇش بالالى بولادى.

سوڭعى كىشى ۇلى ءابجالي ەكى جاسقا كەلگەندە قۇلماعانبەت اقساقال دا اۋىرىپ، قايتىس بولىپ، سول «اقتايلاق» وڭىرىنە جەرلەنەدى. اكەسى ولگەننەن كەيىن ەل ىشىنەن دىنگە قارسى يشان، مولدالارعا قارسى رەتسىز ءسوز سويلەۋشىلەر شىعا باستاعاسىن ءمادىرايىم ءۇش ءىنىسىن، شەشەسىن جانە بالالارى مەن ايەلىن الىپ سىرداريا بويىنداعى قازىرگى «جاڭاجول» جەرىنە كوشىپ كەلەدى. سول كەزدە سىر بويىنداعى قازاقتارعا بيلىك جۇرگىزگەن ەلكەي حاننىڭ بالاسى ۇسەن وسى توڭىرەكتى باسقارىپ وتىر ەكەن.

ءمادىرايىم كوشىپ كەلەدى دەگەسىن ۇسەن تورە ونىڭ الدىنان شىعىپ. وعان ءوزىنىڭ «تار تۇبەك» دەگەن داريا بويىنداعى شاعىن جەرىن سىيعا تارتقان ەكەن.

ءمادىرايىم «اقتايلاققا» بارعاننان كەيىن تورە رۋىنان شىققان قىزعا ۇيلەنىپ، ودان پاتىما، راۋناق دەگەن قىزدى، ءابدىلدا، ساعات، ساكەن دەگەن ۇلدى بولعان.

سونىمەن ءۇش جاس ىنىلەرى جانە ءوزىنىڭ بالالارى ءمادىرايىم يشاننىڭ تاربيەسىندە بولىپ، بارلىعى ءبىر ۇيدە تۇرادى. يشان ولارعا جاقسى ءتالىم، تاربيە بەرىپ وسىرۋگە بارلىق كۇشىن جۇمسايدى. پاتىما مەن راۋناق بويجەتكەسىن سول جەردەگى تورە رۋىنا ۇزاتىلادى. قازىرگى ۋاقىتتا ولاردان تاراعان نەمەرە، شوبەلەرى بار.

يشاننىڭ ۇلكەن ۇلى ءابىلدا اكەسىنىڭ جولىن قۋىپ، تاپ اكەسى وقىعان بۇقاراداعى «كوكەلتاش» مەدرەسەسىن ءبىتىرىپ كەلىپ، مەشىتكە ورنالاسادى. ول اكەسىنە كومەكشى بولىپ بالا وقىتادى جانە تاۋىپتىك كاسىپ جاسايدى. ءسويتىپ، ماقسۇم دەگەن ءدىني اتاق الادى.

ءابدىلدا ماقسۇم وقۋدان العان ءبىلىمىن ءوزىنىڭ ىزدەنگىشتىگىنە شەبەرلىكپەن ۇشتاستىرا بىلگەن كىسى بولادى. سوعان قاراعاندا ول «كوكەلتاش» مەدرەسەسىنەن ينجەنەرلىك ءبىلىم دە الىپ شىققانعا ۇقسايدى. ويتكەنى ول سول كەزەڭ ءۇشىن وتە كۇردەلى بولىپ تابىلاتىن ءبىراز جۇمىستاردى اتقارۋعا مۇرىندىق بولادى. اكەسى ءمادىرايىم يشاننىڭ اقىلىمەن ءابىلدا ماقسۇم 29 جاسقا كەلىپ وندى-سولدى بىلگەسىن ءوز اۋىلىنىڭ تۇسىنان شالقىپ اعىپ جاتقان سىرداريانىڭ سۋىن ەگىن ەگۋگە پايدالانۋدى ويلاستىرادى. بىراق سىرداريا سۋى ەگىن ەگەتىن جەرگە وزدىگىنەن اقپايدى. ول ءۇشىن سۋ شىعاراتىن ءبىر قۇرال كەرەك. بۇل جاعدايدى جان-جاقتى ويلاستىرا كەلىپ ءمادىرايىم يشان بالاسى ءابىلدا ماقسۇمدى سامارا قالاسىنا جىبەردى. سول جولدا ءتورت اي جۇرگەن ءابىلدا قاجەتتى ادامدارمەن سويلەسىپ، اقىلداسا كەلىپ، سامارادان شىعىر ساتىپ الۋعا كەلىسەدى. ول ءۇشىن ەلدەن قارجى جيناپ ساتىپ العان شىعىردىڭ ءتۇرلى جابدىقتارىن وزدەرى ءمىنىپ بارعان ونداعان تۇيەلەرگە ارتىپ اۋىلعا ۇلكەن قيىنشىلىقتارمەن جەتكىزەدى. جولشىباي ايلاپ ءجۇرىپ، تالاي جەرگە قونىپ، تۇستەنەدى. سوندا جۇرتشىلىق ءابىلدا ماقسۇمنىڭ مۇنداي شىدامدىلىعىنا، اقىلدىلىعىنا قاتتى ريزا بولادى. ءيا، بايقاپ وتىرساق مۇنىڭ ءوزى سول زاماننىڭ مۇمكىندىگى ءۇشىن ەرلىك ەكەنى ءسوزسىز.

ۇلكەن ەڭبەكپەن اكەلىنگەن شىعىردىڭ بولشەكتەرى سىرداريا بويىنداعى ءمادىرايىم يشاننىڭ ءوزى وتىراتىن «تارتۇبەكتىڭ» ءور جاعىنداعى ءبىر قولايلى جەرگە تۇسىرىلەدى. ول كەزدە داريانىڭ مۇزى ءالى ەري قويماعان ەكەن.

-شىعىردى وسى قىستا ورناتۋىمىز كەرەك، – دەيدى ءمادىرايىم يشان جۇرتشىلىققا. –ويتكەنى كوكتەم  شىعىسىمەن بۇل جەر باتپاق بولىپ تاسىعان سۋدىڭ استىندا قالادى. سوندىقتان شىعىردى جەردىڭ قاتقىل كەزىندە قازىر ورناتىپ، كوكتەمدە بىردەن سۋ ايداۋعا كىرىسۋىمىز كەرەك. سوندا ءبىز ەگىندى بيىلدىڭ وزىندە ەگەمىز.

حالقى ءمادىرايىم يشاننىڭ ءسوزىن ەكى ەتپەيدى. شىعىردى ءابىلدا ماقسۇم زاۋىتتان قوسا اكەلگەن جوباعا ساي ورناتۋدى قولعا الادى. بۇل جۇمىس اۋىلداعى بايەكە قاجى دەگەن كىسىنىڭ ۇستا بالاسىنىڭ باسشىلىعىمەن اتقارىلادى. «كوپ تۇكىرسە كول»  دەگەندەي بۇكىل ەل بولىپ قولعا الىنعاسىن شىعار قىستىڭ كوزى قىراۋدى جوباعا ساي ورناتىلىپ كوكتەمدە داريادان سۋ ايداۋعا دايىن بولدى.

شىعىر ىسكە قوسىلاتىنىن ەستىگەن سول ماڭداعى جارلى جاقىبايلار ءمادىرايىم يشاننىڭ ماڭىنا جينالدى. بۇل نانعا جارىماي جۇرگەن ادامدار ءۇشىن ۇلكەن قۋانىش بولدى. ءسويتىپ، ولار جۇمىسقا بار ىنتا-جىگەرىمەن كىرىسەدى. ارىق قازىلىپ، ەگىن ەگەتىن جەرگە سۋ اپارۋعا جول سالىنادى. بۇل جۇمىسقا دا ءمادىرايىم يشان مەن ونىڭ بالاسى ءابىلدا ماقسۇم باسشىلىق جاسايدى.

كوكتەمدە سىرداريانىڭ مۇزى بۇزىلىپ، شىعىر ىسكە قوسىلادى. بۇعان قۋانعان جۇرت دەرەۋ جەر وڭدەپ بيداي، ارپا، جۇگەرى، داقىلدارىن، باقشا ەگە باستايدى. تالاي عاسىرلاردان بەرى ەگىن ەگىلمەي تىڭ جاتقان القاپقا ەگىلگەن داقىلدار بىتىك شىعىپ، جۇرت استىق پەن قاۋىن، قاربىزعا قارق بولادى.

ءمادىرايىم يشان الىنعان مول ءونىمنىڭ جارتىسىن حالىققا بەرەدى دە، قالعانىن مەشىت سالۋعا قارجى ەسەبىندە پايدالانادى. ول كىسى ءوز ماڭىنا جينالعان كەدەيلەرگە ءوز مالىنان ءۇي باسى سايىن ءبىر-ءبىر ساۋىن سيىر بەرىپ قويعان ەكەن. ەندى مەشىتتى سالۋ ءۇشىن قولدان كەسەك قۇيعاندارعا حالىقپەن ويلاسا وتىرىپ استىق بەرۋگە كەلىسىپ، مەشىت سالۋعا كىرىسىپ كەتەدى.

سول جىلى ەل جابىلىپ بىرنەشە ءجۇز مىڭداعان كەسەك قۇيىپ، كىرپىش كۇيدىرەتىن جەردى بەلگىلەيدى. جينالعان جۇرت مەشىت سالاتىن قىرۋار كىرپىشتى ەكى جىلدا ورتەپ بىتىرەدى.

سونىمەن ەكى جىلدا كوپ بولىپ قولعا العان مەشىت قۇرىلىسى ءبىتىپ، ءمادىرايىم يشان بالالارى، كەلىندەرىمەن سول مەشىتتە بالا وقىتىپ، ناماز شىعارىپ، حالىققا قىزمەت ىستەي باستايدى. ءسويتىپ، ونىڭ ەسىمى حالىقتىڭ اۋزىنا بۇرىنعىدان دا بەتەر ءىلىنىپ، اۋليە، يشان دەگەن اتقا يە بولادى.

ءمادىرايىم يشاننىڭ الدىندا ەمدەلۋگە كەلگەن كىسى كەز كەلگەن اۋرۋىنان جازىلادى ەكەن. سول زاماندا ەشقانداي دارىگەرلىك كومەكتىڭ جوقتىعىنان بالا كورمەي زارىعىپ جۇرگەن كوپ ەرلى-زايىپتىلارعا اق باتاسىن بەرىپ، ەمدەپ، ولاردىڭ ءسابي سۇيۋىنە كومەكتەسەدى. ياعني، ۇلسىزدارعا ۇل، قىزسىزدارعا قىز بەردى دەگەندەي شاراپاتتى جاعدايلار اۋليەنىڭ كۇندەلىكتى ومىرىندە ءجيى بولىپ وتىرعان. ال، سول كەزدەگى ءجيى ۇشىراساتىن ناۋقاس، ەسى اۋىسقان كىسىلەردى مەشىتكە ءبىر-ەكى تۇنەتىپ، ۇشكىرىپ-اق جازىپ جىبەرگەن. حالىق يشاننىڭ اۋليەلىگىنە ءتانتى بولعان. ول كىسىنىڭ ۇلكەن ءبىر قاسيەتى – الدىنا ەمدەلۋگە، ءيا باسقاداي كومەك سۇراۋعا كەلگەن ادامنان ەشقانداي اقى الماعان.

كەيىن قولىنداعى بارلىق مالىن ەلدەگى جارلى-جاقىبايلارعا تاراتىپ بەرگەندىكتەن ول كوپ ۇزاماي ءوزى دە جارلىلار قاتارىنا قوسىلادى. وعان ءبىر مىسال. مەشىتتە وتىرعان ءمادىرايىم يشان ايەلىنە حابار جىبەرىپتى: «ۇيگە كىسى كەلە جاتىر. تۇسكە تامان كەلىپ قالار، قازانىندى اسا بەر» دەيدى ەكەن. سوندا ايەلى:

-يشەكە-اۋ ول قازانعا نە سالامىز. ۇيدە تاماق ىستەيتىن ەت جوق قوي، – دەسە يشان:

-قازانىڭدى قايناتا بەر. مىنا حالىق بۇگىن ءبىر تويسىن. قازىر قۇداي قالاسا قازان تولتىراتىن مال كەلەدى، – دەپ جاۋاپ قايتارىپتى.

ادەپكى كەزدە بۇعان جۇرتتىڭ كوبى سەنبەي، قازان كوتەرمەي وتىرعان. كەيىن بۇعان كوزدەرى جەتكەن. قازانداعى سۋ قايناۋعا جاقىنداعاندا، مەشىتكە قۇدا جولىنا دەپ ءبىر مالىن جەتەكتەگەن ادام كەلەدى ەكەن. ءمادىرايىم يشاننىڭ ايتۋىمەن مالدى سويىپ، ول تۇيە بولسىن، قوي بولسىن تۇگەل قازانعا سالىپ، اۋىسقانىن ەلىنە تاراتىپ بەرەدى ەكەن. يشاننىڭ بۇل قاسيەتىنە ريزا بولعان اعايىندارى مەشىتتىڭ ماڭىنان كوشپەي وتىرعان. ول كىسىنىڭ وسىنداي ابزال قاسيەتتەرىن سول ەلدىڭ بارلىق حالقى ءبىلىپ، ۇنەمى ۇلكەن سۇيىسپەنشىلىكپەن ايتىپ وتىرعان ءمادىرايىم يشاننىڭ كوزىن كورىپ، وسىنداي قاسيەتتەرىن تاماشالاعان كىسىلەردىڭ كوپشىلىگى ءالى بار.

ەل اقساقالى ىسقاق دەگەن كىسى بىلاي دەپ ەسكە تۇسىرەدى.

مەن ءبىر كۇنى مادەكەڭە سالەم بەرە بارسام ول مەشىتتە ەكەن. يشانمەن اڭگىمەلەسىپ وتىرعانىمدا ورتا جاستان اسقان ءبىر كىسى كىرىپ كەلدى. اياعىنداعى كەبىسىن شەشىپ، يشانعا سالەم بەرىپ، قولىن ۇسىنادى. بىراق يشان ول كىسىگە قولىن بەرمەي:

-تورلەت، وتىر، – دەپ ءتوردى ۇسىنادى.

قوناق يشاننىڭ ءوزىنىڭ ۇسىنعان قولىن الماعانىنا اڭ-تاڭ بولىپ  تورگە شىعىپ وتىرادى. سول كەزدە مادەكەڭ قوناعىنا:

-شىراعىم مەن سەنى ءبىرىنشى كورۋىم. دەگەنمەن، سەن وتكەن جولى ءبىر قىسىلشاڭ جەردە ماعان سىيىنىپ ەدىڭ عوي. سەنىپ سىيلاعانىڭ دۇرىس، ال امان قالعاسىن نەگە ماعان كەلىپ سالەم بەرمەدىڭ؟ – دەگەندە قوناعى ساسا باستايدى.

-سەن داريانىڭ ارعى بەتىنەن كوك ايعىردى ۇرلاپ اكەلە جاتىرعاندا مۇز جاياۋ ادامدى كوتەرمەيتىن جاعدايدا ەدى. سەن اتپەن وتكىڭ كەلدى دە: «ۋا، ءمادىرايىم يشان، بابام، مەنى اتىممەن داريادان وتكىزە گور» دەپ سىيىڭدىڭ. مەن سەنى داريادان يىعىما ارقان سالىپ سۇيرەپ ءوتتىم. سونداعى اتتىڭ شىلبىرىنىڭ ءىزى مىناۋ، – دەپ مادەكەڭ كويلەگىن شەشىپ يىعىنداعى ارقان ءىزىن كورسەتكەندە الگى ۇرى يشاننىڭ اياعىنا جىعىلىپ، جالاي باستايدى.

-مەنى قۇداي الجاستىرعان ەكەن، ايتقانىنىڭ ءبارى راس، – دەپ مويىندادى. سول كەزدە يشان:

-ءجا، ورنىڭنان تۇرا عوي. ايىبىڭدى مويىنداساڭ بوپتى،- دەپ قولىن ۇسىنىپ الگى كىسىمەن امانداسىپتى. مەن كوزىممەن كورگەن جاعدايعا تاڭ قالىپ:

-مادەكە، ول ۇرى بىرەۋگە قيانات جاساپ كەلە جاتىر. وعان ارۋاق قالاي كومەكتەسەدى؟ – دەدىم.

سوندا مادەكەڭ كۇلىپ:

-ارۋاق ۇرىعا دا، بايعا دا، جارلىعا دا ورتاق قوي. ۇرلىقتى جاساماس بۇرىن ول «ءيا» قۇداي، ارۋاق جار بول، امان ساقتا، بالا-شاعامنىڭ قامى ءۇشىن وسى جولىمدى بولعىزا گور» دەپ جالبارىنادى. سونان ول ۇستالماي امان كەتەدى، – دەدى.

قۇلماعانبەت اقساقالدىڭ يىمقۇل دەگەن تۋعان ءىنىسى بولعان يىمقۇلدان ءجۇسىپ، احمەت، كەنجالي دەگەن بالالار تۋىپ، وسكەن، مادەكەڭنىڭ بۇل نەمەرە ىنىلەرى دە سول مەشىتتىڭ ماڭىندا تۇرادى. قازىرگى كەزدە بۇل ءۇش كىسىدەن تۋعان ۇرپاقتار ونشاقتى ءۇي بولىپ وتىر.

بۇل اعايىندى ءۇش كىسى ءوز كەزەڭىندە بالىق، قۇس، اڭ اۋلاۋدىڭ شەبەرى بولعان. ولار كوبىنەسە وسى كاسىپپەن اينالىسىپ كۇن كورەدى ەكەن. اسىرەسە، احمەت اقساقالدىڭ مىنەزى شاتاق بولسا كەرەك. ول بىردە اعاسىمەن، بىردە ىنىسىمەن تەز شاتاسىپ، كورمەي قالادى  ەكەن. ءمادىرايىم يشان مۇنداي كەزدەردە ۇشەۋىن الدىنا شاقىرىپ الىپ، تاتۋلاستىرىپ جىبەرىپ وتىراتىن.

-شىراعىم، احمەت، مىنا اعاڭ مەن ءىنىڭ سەنىڭ ەكى قاناتىڭ ەمەس پە؟ ەكەۋى قۇداي بەرگەن ەكى قولىڭ عوي. «ەگەر ون قولىڭ ۇرىس باستاسا، سول قولىڭ اراشاشى بولسىن دەگەن» اتالارىمىزدىڭ ءسوزىن ۇمىتپا، – دەپ احمەتكە وسيەت ايتىپ، ونى توزىمدىلىكپەن تاربيەلەگەن.

ءمادىرايىم يشان ءاردايىم اعايىننىڭ دا، تۋعان تۋىستارىنىڭ دا ءوزارا تاتۋلىعىنا قاتتى نازار اۋدارىپ، ونى كوزىنىڭ قاراشىعىنداي ساقتاعان كىسى. اۋىل اراسىنان ارازدىق شىقسا ول دەرەۋ ىسكە كىرىسىپ، ۋشىقتىرماي باسىپ تاستاۋعا بار كۇشىن سالعان.

-اعايىن اراز بولسا اۋىزداعى كەتەدى، – دەپ وتىرادى ەكەن ول. سوندىقتان ءمادىرايىمدى اۋىلداستارى ەرەكشە قادىر تۇتقان. ساكەن دە 22 جاسىندا دەمىكپە اۋرۋىنان قايتىس بولدى. ساكەن دە مۇسىلمانشا ءبىلىم العان، اتا جولىن قۋعان جىگىت ەكەن. بىراق تاعدىر وعان ءمادىرايىم يشان سياقتى عۇلاما بولۋدى جازباپتى. اتامىزدىڭ قايتىس بولعان بۇل ەكى بالاسى دا ءمادىرايىم يشان سياقتى يشان مەشىتىنىڭ وڭتۇستىك جاعىنداعى 150 مەتردەي جەردە قويىلعان.

بالالاردىڭ كۇيىگى مە، بولماسا باسقا ناۋقاستان با اتامىز اۋرۋعا شالدىعىپ، كوپ جىل توسەك تارتىپ جاتادى. ءبىر كۇنى اتامىز تۋعان-تۋىستاردى، اعايىندى تۇگەل جيناپ، وزىنە بەيىت سالىپ قويۋدى وتىنەدى.

جيىلعان ەل بەيىتتى ونىڭ ءوزىنىڭ بۇرىن قايتىس بولعان ەكى بالاسىنىڭ قاسىنان سالامىز دەگەندە اتامىز:

-جوق، مەنى وسى مەشىتتەن ءۇش شاقىرىم جەردەگى سارىتوبەنىڭ باسىنا جەرلەڭدەر دە باسىما بەيىت سالدىرىڭدار، – دەپ ءوزى كولىكپەن بارىپ، ونى سالاتىن جەردىڭ ورنىن كورسەتكەن ەكەن.

جينالعان حالىق بۇل سوزگە تاڭ قالىپ، مادەكەڭدى ەسىنەن اداسقانى ما دەگەن ويدا وتىرعانىندا يشان بىلاي دەيدى.

-مەنىڭ توپىراعىم وسى سارىتوبەدەن بۇرق ەتتى. بەيىتتى نە دە بولسا سول جەرگە سالىڭدار.

مەشىتكە قايتىپ كەلىپ، اس ءىشىلىپ بولعاسىن ءبىر قاريا: -مادەكە، ءسىز ەكى بالاڭىزدىڭ قاسىنا جاتپاي نەگە سارىتوبەگە جەرلەڭدەر دەپ وتىرسىز، – دەگەندە مادەكەڭ:

-شىراقتارىم، مەنى مەشىت جانىنا اتىمدى كەيىنگى ۇرپاق ۇمىتىپ قالار. ال، سارىتوبەنىڭ باتىس بەتىنەن ۇلكەن جول جانە ومان ارىق جۇرەدى. حالىق سول جولمەن كوپ ءجۇرىپ ماعان قۇران وقيدى، – دەيدى.

سول مادەكەڭ جەرلەنگەن سارىتوبەدە قازىر جۇزدەن اسا بەيىت بار. بۇل كەزدە ۇلكەن قورىم بولعان سارىتوبەنىڭ قاسىنان قىزىلوردادان شىعاتىن جول جانە ۇلكەن كانال وتەدى.

مادەكەڭ 1933 جىلى ناۋرىز ايىندا دۇنيە سالادى. بۇل ەل باسىنا توسىن ناۋبەت كەلگەن اشارشىلىق جىلى ەدى. مادەكەڭ قايتاردان ءۇش-ءتورت كۇن بۇرىن قار جاۋىپ، جاياۋ ادام جۇرە الماي قالادى. قاردىڭ قالىڭ جاۋعانى مادەكەڭدى جەرلەۋگە كوپ قيىندىق تۋعىزادى. بىراق، سىر وڭىرىندەگى مادەكەڭدى بىلەتىن اعايىن قىستىڭ قاتالدىعىنا، اشتىقتىڭ قيىندىعىنا قاراماستان ونى اق جۋىپ، ارۋلاپ قويادى. اسىرەسە، اتامىزدىڭ زامانداس دوسى ناۋاش اقساقال وتە كوپ كومەك كورسەتەدى. ءسويتىپ مادەكەڭنىڭ ءۇش ءىنىسى جانە ۇلى ساعات مەشىتتە اكەلەرىنىڭ  ورنىندا قالادى. ول كىسى قايتقان كەزدەن باستاپ ۇكىمەتتىڭ اسىرا سىلتەۋ زاڭى شىعىپ، جاقسى-جايساڭ كىسىلەردى باي، مولدا دەپ تۇگەل قاماپ، ولاردىڭ ۇرپاقتارىنا دا قىرعيداي ءتيدى. بۇل قىسىمعا شىداماعان ساعات اعامىز سول جىلى تاشكەنتكە قونىس اۋدارىپ، قىزمەتكە تۇرعان. كەيىن شىرشىقتاعى كوپ ءونىم وڭدەيتىن ۇلكەن زاۋىتقا ديرەكتور بولىپ ورنالاسادى. ءسويتىپ، مەشىتتە مادەكەڭنىڭ ءۇش ءىنىسى احمەت، ابدىمالىك، ابجاليلەر قالادى. ولار وزدەرىنىڭ حال-قادىرلەرىنشە مەشىتتى قاسيەتتى ورىن ەسەبىندە ساقتاۋعا تىرىسادى. بىراق زامان ءدىن جولىن قىسا ءتۇسىپ، كوپ قيىندىق اكەلە باستايدى. ءمادىرايىم اتا ۇرپاقتارى دا قۋعىنعا ءتۇستى.

اقىرىندا شالا ساۋاتتى ەلگە جوعارىدان اسىرا سىلتەۋ ساياساتى توقتاتىلادى دەگەن جالعان حابار جەتەدى. قوي ەندى ەل تىنىشتالدى، ساعاتقا ەلگە كەلسىن دەپ حابار بەرەيىك. ءوز باسىن ويلاپ، ءبىزدى دالاعا تاستاماسىن دەگەن ەكى اعاسى ورتاسىنان كىشى ءىنىسى ءابجاليدى تاشكەنتكە ساعاتقا جىبەرەدى. سونىمەن ساعات ۇلكەن قىزمەتىن وتكىزىپ، ەلگە، باۋىرلارىنىڭ قاسىنا قايتىپ كەلەدى. ول كەلىسىمەن ەلگە اعالىق جاساي باستاعاندا ياعني، قايتىپ ورالعانىنا ءبىر اي بولماستان ەلدەگى كەيبىر بەلسەندىلەر ونىڭ ىزىنە تۇسە باستايدى. وعان يشاننىڭ بالاسىسىڭ، ەلدى مۇسىلمانشىلىققا، دىنگە ۇگىتتەپ ءجۇرسىن دەگەن جالا جابادى. سول كەزدە ساعات اعامىز كاليە قاراتامىر ءبورىبايدىڭ ناق دەگەن قارىنداسىنا ۇيلەنەدى. بىراق ونىڭ جانۇيا قۇرىپ، تۋعان جەرگە وركەن جايامىن دەگەن ءۇمىتى اقتالمايدى. ءسويتىپ اسىرا سىلتەۋشى بەلسەندىلەر ساعاتتى «يشان بالاسى، جاڭا ءومىردى جاقتىرمايدى» دەگەن جەلەۋمەن زاڭ ورىندارىنا استىرتىن حابار بەرىپ 1939 جىلى ۇستاتىپ جىبەرەدى. بۇل سول جىلدارداعى بۇكىل حالىققا قارسى ستاليندىك قۋدالاۋ ارەكەتىنىڭ اسەرى ەدى.

ودان  ەشكىم امان قالا المادى. سول كەتكەننەن 8 ايدان سوڭ قيىنداعى ساحالين ارالىعىنان شىققان ساعات اعامىزدان ەلگە حات كەلگەن. ول حاتتى ولەڭ مەن قارا ءسوزدى ارالاستىرىپ ءۇش باۋىرىنا جازعان ەكەن. حاتىنىڭ سوڭىندا ساعات اعا بىلاي دەپتى: «باۋىرلارىم-اۋ، بۇل قالاي بولدى؟ قازاقتا «جاقسى اكە جامان بالاعا قىرىق جىل ازىق» دەگەنى قايدا؟ اكەمنىڭ جاقسى بولعانىنان نە كوردىم؟

ءيا، بۇل جالعىز عانا ساعات ءمادىرايىمۇلىنىڭ باسىنا تۇسكەن جاعداي ەمەس ەدى. تالاي-تالاي اسىل ازاماتتار سول جىلدارى جالعان جالامەن جازىقسىز ۇستالىپ، كوپ جاپا شەككەنى، كوپشىلىگى مەزگىلسىز قازا بولىپ كەتكەنى تاريحتان بەلگىلى. بۇل بۇكىل ەلىمىزدىڭ، حالقىمىزدىڭ باسىنا كەلگەن توتەنشە جازا، اۋىر اپات بولدى.

ءمادىرايىم اتامىزدىڭ ۇلكەن ءىنىسى احمەت 1951 جىلى بۇرىنعى ەنگەلس اتىنداعى (قازىرگى «جاڭا جول») كەڭشارىنىڭ «كومسومول» دەپ اتالاتىن بولىمشەسىنىڭ جەرىندە قايتىس بولعان. قازىر ارتىندا ۇرپاقتارى بار. ەكىنشى ءىنىسى ابدىمالىك 1942 جىلى سوعىسقا كەتكەننەن قايتىپ ورالماعان. كىشى ءىنىسى ءابجالي ءمادىرايم يشان ءومىر سۇرگەن اۋىلدا ۇزاق جىل ەڭبەك ەتىپ، 1990 جىلى 82 جاسىندا دۇنيە سالدى. ءبىر ەرەكشەلىگى ءمادىرايم يشاننىڭ كىشى ىنىلەرى ونى اتا دەپ اتاعان. مۇنىڭ ءوزى ءمادىرايىمنىڭ ەرەكشە قاسيەتىنە بايلانىستى بولسا كەرەك.

مەن وسى ءابجاليدىڭ بالاسىمىن. ەسىمدى بىلگەلى سول اۋليە اتامنىڭ جاقسى ىستەرى مەن ول تۋرالى قىزىقتى اڭگىمەلەردى ەستۋگە قۇمارتىپ، سول كىسىنىڭ ارۋاعىن قادىرلەۋگە قولىمنان كەلگەنشە ۇلەس قوسىپ كەلەمىن. اتامنىڭ بەيىتى باسىنا 1980 جىلى كورنەكتى ەتىپ ەسكەرتكىش ورناتتىم. 1992 جىلى بۇكىل قورىمنىڭ سىرتى شارباقپەن قورشالدى. 1993 جىلى كوكتەمنەن باستاپ «جاڭا جول» كەڭشارىنىڭ باسقارماسى ەلمەن اقىلداسىپ، قارجى ءبولىپ ورتالىققا ۇلكەن مەشىت مەدرەسە سالىپ، وعان مەنىڭ ءمادىرايىم اتامنىڭ اتىن بەردى.

بۇل دا ءمادىرايىم يشاننىڭ ارۋاعىن سىيلاپ، ونىڭ حالىق الدىنداعى قالتقىسىز ەڭبەگىن باعالاعاندىقتىڭ بەلگىسى ەكەنى ءسوزسىز. سوندىقتان تۋىپ-وسكەن جەرىم «جاڭاجول» كەڭشارىنىڭ بۇكىل جۇرتشىلىعىنا، باسشىلىعىنا تۋعان-تۋىسقاندارىمنىڭ اتىنان ۇلكەن العىسىمدى ايتامىن.

حالقىمىزدىڭ «ءولى ريزا بولماي، ءتىرى بايىمايدى» دەگەن ۇلاعاتتى ءسوزى بار. سىزدەردىڭ ەڭبەكتەرىڭىزگە ءمادىرايىم يشاننىڭ ارۋاعى ريزا بولىپ تۇرمىستارىڭىز جوندەلىپ، جانۇيالارىڭىز باقىتتى بولسىن، ارداقتى اۋىلداستارىم!

ءمادىرايىم يشان تۋرالى ەستەلىكتەر

ءمادىرايىم يشان قۇلماعانبەتۇلى تۋرالى ونىڭ زامانداستارى دا، ودان كەيىنگى ۇرپاقتىڭ وكىلدەرى كوپتەگەن ەستەلىك ايتقان. بۇل ەستەلىك اڭگىمەلەردىڭ بارلىعى دا ءمادىرايىم يشاننىڭ قانداي اۋليە ادام بولعاندىعىن ايقىنداي تۇسەدى.

مەن وسى كىسىلەردىڭ ەستەلىك اڭگىمەلەرىن ماگنيتافون تاسپاسىنا جازىپ جازىپ، الىپ، ساقتاپ قويدىم. مۇنىڭ ءوزى دە ءبىزدىڭ ۇرپاقتارىمىزعا قاجەتتى رۋحاني قازىنا دەپ ويلايمىن.

سونىمەن قاتار اۋداندىق «قارماقشى تاڭى» گازەتىنىڭ 1994 جىلعى 17 ناۋرىزداعى 12 سانىندا تۇتاس ءبىر بەتتىك «ءمادىرايىم يشان» دەگەن ماقالا جاريالادىم. بۇل دا اتامىزدىڭ ەسىمىن ەلگە كەڭىنەن تاراتا بەرۋگە ۇلەس قوساتىنى ءسوزسىز دەيدى.

سۋرەتتى سالعان  ەرالى وسپانۇلى

تاڭبالار

ۇقساس ماقالالار

پىكىر قالدىرۋ

ە-پوشتا مەكەنجايىڭىز جاريالانبايدى. مىندەتتى ورىستەر * تاڭبالانعان