Bir surettiñ sırı

Şah Büzürik äuletiniñ şejiresi

Şejire QR Ğılım akademiyasınıñ sirek qoljazbalar qorında (№1691) saqtaulı twr.  Men şejireni  qısqartıp Hazreti Ali men Şah Büzürik äuleti arasın ğana aldım.

QR Ğılım akademiyasınıñ sirek qoljazbalar qorında 1691-şi sanmen twrğan şejirege şolu. (Şejireniñ bas jağı saqtalmağan. Alğaşqı söz Adam Ata men Haua Ana turalı boluı kerek).

Bastaluı-dür, olardan bir rauayatta bes qız, bes wl depti jäne bir rauayatta qırıq erkek, qırıq qız depti jäne bir qaulıda seksen wl, seksen qız tuıptı dep aytar. Hazireti Adam ğ.s. bir wldarınıñ attarı Hazireti Şis ğ.s.-dür. Onıñ wlı Anuş, onıñ wlı Qaynan, onıñ wlı Mahlayil, onıñ wlı Ğabiyar (Ayar), onıñ wlı (Marda, onıñ wlı Idris Payan aralı, Tur tauı), Ahnuh qası ataları hazireti Idris ğ.s. wlı (Mahdar), Şahad onıñ wlı… Minat… olardıñ wldarı hazireti Nwh ğ.s.s. tört wlı bar-dür – Sam, Ham, YAfis jäne Kanfan.

Kanfan baldarı köp adamdarmen topanda ğarıq bolıp ketipti. Bwl düniede bolğan käzirgi adamdardıñ barlığı hazireti Nwh ğ.s.s. üş perzentinen-dür. «Kan mağan Nwh ğ.s.s. fi asfinat ar bağunralanua rabfuan amrat falla harjuman olardıñ wldarı Sam, Ham, YAfis, kamakal saad tağala ua jağalna zuriyatm baqiyan fatuad ua ahrati kaşir ua afağlap ua Arradam ua farip kahariman,aulad Sam ua tiş ua snad…» bw sözder «bustan al kiş şahirhanda dür», biraq hazireti Nwh ğ.s.s. wğıldarı Arfahşad (onıñ wlı Sam onıñ wlı Anuş bin Ğamr) onıñ wlı Nah, onıñ wlı Ğabr, onıñ wlı Falıh, onıñ wlı Ğu, onıñ wlı Sabuh, onıñ wlı Nahur, (Nahurdan eki bala, Azar, Ibrahim.  Azardan Buğam). (Ibrahim men Nwhtıñ arası toğız ata). Azardıñ wlı hazireti Ibrahim ğ.s.s. onıñ bir qaulıda tört wlı bar-dür jäne bir qaulıda  altı wlı jäne bir qaulıda on eki wlı bar-dür. Biraq, tört wlınıñ attarı – hazireti Ismağul, Ishaq, Madin jäne Madain-dür. Biraq, (Ibrahimniñ bir wlınıñ atı) hazireti Smağul ğ.s.s.-dür. Onıñ wlınıñ atı Qizdar, onıñ wlınıñ atı Ahmil, onıñ wlı Sabit, onıñ wlı Salaman, onıñ wlı Masbah, onıñ wlı Uadada, onıñ wlı Udda, onıñ wlı Hadnan, onıñ wlı Mahadda, onıñ wlı Nazar, onıñ wlı Masr, onıñ wlı Ilyas, (Ilyas pen Ibrahimniñ arası toğız ata) onıñ wlı Mudrika, onıñ wlı Haziya, onıñ wlı Knana, onıñ wlı Nazr, onıñ wlı Malk, onıñ wlı Fihr, onıñ wlı Ğalıp, onıñ wlı Nuy, onıñ wlı Kahb, onıñ wlı Murra, onıñ wlı Kalb,onıñ wlı Qazi, onıñ wlı Abdul Mannap, onıñ wlı Haşim (Haşim men Ilyastıñ arası 13ata), onıñ wlı Abdul-Muttalib, onıñ on wlı, altı qızdarı boldı.  Wldarınıñ attarı bwlar: Haris, Abu Talib, Abu Lahab, Zubayr, Muhum, Zarar, Abdalfazi, Abbas, Hamza, Abdulla. Abdullanıñ wlı hazireti Mwhammad Mwstafa (S.A.U.) payğambarımız. Sol Akramnıñ tört wl, tört qızdarı bolıp-dür. Wldarı Qasım, Taiyb, Tahir attı wldarı bibi Hadişaiy Kabirden tuılıptı. Ibrahim degen wlı bibi Mariya hatunnan (Urdudıñ patşası ädiya qılğan) tuıptı. Al, tört qızdarı – attarı Zeynep, Ruhiya, Ümmugulsum, Bibi Fatima, bwlar da Bibi Hadişadan tuılıptılar. Abdmutalıptıñ bir wlı Abu Tälip-dür. Onıñ wlı Karam Allaohu ua Jihi-dür. Hazireti Alidiñ on segiz wlı bolıp-dür. Hazireti imam Hasan men hazireti imam Huseyn, Mwhammad Hanafiya, Ğabbas, Masur degen bes wldarınan nasıl qalıp-dür. Payğabarımız Mwhammad Mustafa (S.A.U.) bibi Fatima (r.a.a.) degen qızdarın Hazireti Ali karam Allohu Jihige berip-dür. Odan bibi Fatimadan imam Hasan, imam Huseyn degen eki wl tuıp-dür.

Bwl nash «Hulasat al-hayia» ruiin-dür. Al, imam Husaynnıñ wlı imam Zeyn ul-Abidin, onıñ wlı imam Mwhammad Bakr, onıñ wlı imam Jağpar as-Sadıq, onıñ wlı imam ???, onıñ wlı Musa Kazim, onıñ wlı Musa ali Riza, onıñ wlı Sayid Talib, onıñ wlı Sayid Abdulla Fazıl, onıñ wlı Sayid Abdulla, onıñ wlı Sayid Ahmad, onıñ wlı Sayid şah Husayn, onıñ wlı Sayid Jaloliddin, onıñ wlı Sayid Kamaloddin, (Hazireti Aliden Jaloliddin, Sayid Kamoliddinge deyin on bir ata) onıñ wlı Sayid Bwrhoniddin-Qılış, Sayid Kamoliddin Madina munauaradan şığıp Qoqan tarapına kelipti. Qoqan şaharınıñ patşası «Swltan Ilek Mazi ğalbı rahım» degen eken. Bir qızın Sayid Kamaliddinge berip-dür. Ol qızdan Sayid Bwrhaniddin qılış tuılıp-dür. Al, «Swltan Ilek Mazi ğalbı rahım» ölgenen soñ jığa Sayid Bwrhaniddinge qalıp, patşa bolıp-dür. Bwl tarihi Sayid äuletiniñ naslı onnan qalıp-dür. Bwl şejire «al-Mahamad» degen kitaptan bolar. Al, Sayid Bwrhaniddin Qılıştıñwlı Ämir Diuana, onıñ wlı Sayid Bwrhanqoja,onıñ wlı Sayid Bwrhaniddin, onıñ wlı Sayid Jaloliddin, onıñ wlı maulana Ahmad – laqap atı Maqtum Ağzam (Sayid Talibten hazireti Appaq qojağa deyin bes ata) Mahmudqoja, Şahqoja, Ahmadaddinqoja, Ashadahmadqoja, Alikramqoja, Alishaq qoja, YAhiyaqoja, Şahibqoja, Mulloqoja) bwl sözder köldeneñ jazılğan.

Mahbara şarifı (Qabır) Samarhandqa jaqın Dagbet degen jerde-dür. Hazireti Maqtum Ağzamnıñ wlı Qoja Ishaq Uäli onıñ wlı Şadıqoja, onıñ wlı Abdullaqoja, onıñ wlı Şağipqoja, onıñ wlı Şah Büzürik qoja. Hazireti Şah Büzürikqojanıñ bes wlı bar bolıptı. Twrsınqoja, Şämşiqoja, Qaldarqoja, Ulanqoja, Jienqoja. Twrsınqojanıñ wlı Şaripqoja, onıñ wlı Habiqoja, onıñ wlı Sabırqoja, onıñ wlı Qarabasqoja, onıñ wlı Tillaqoja eşan, onıñ wlı Iskandarqoja, onıñ wlı Hasaynqoja, onıñ wlı Nwrqayıpqoja (Sayid), bir wlı Hualıqoja-dür, onıñ wlı Habdulla-dür, bir wlı Mahdumqoja jäne bir wlı Kattaqoja-dür, — onıñ wlı Sarıqoja-dür. Al, Tillaqojanıñ tört wlı bar-dür. Wlıq wlı Iskander qoja, onan keyin Ğaliqoja, onnan keyin Mänqoja, onan keyin Qalqoja. Iskanderqojanıñ tört wlı bar – Wlıq wlı Husaynqoja, onnan keyin Jüsipqoja, onan keyin Mwhammad qoja, onnan keyin Nwr Sayidqoja (Janqoja), Amanqojadan wl joq-dür, qız perzenti bar. Al, Qalqojanıñ tört wlı bar – ülken wlı Sarıqoja, onan keyin Mwsaqoja, onan keyin Idırısqoja, Sarseqoja. Al, Ğaliqojadan bir wl Nwhub-dür. Onıñ şap Alla dür. Najat-n-karduşı-iu.otız üş dür. Kamal aytıp dür.

Ishaq Qoja Uali – degen jerdiñ şetindegi aq jolaqqa Qwtıp ad din – dep jazılğan. Osı qatarğa köldeneñinen – jäne osı qatarğa köldeneñinen Şarif qoja wlı Appaqqoja wlı Ishaqqoja.  Bedelqoja wlı Mwhammad qojanıñ bes wlı bolğan – Sayid Ahmadqoja, Sayid Mwhammadqoja, Qwrbanqoja, Rahmadqoja, Kamalqoja, Jayqoja. Al, Mwhamadqoja, Sayid Mwhamadqoja eşan. Maqsum wlı Qalmwhammad, Appaqqoja) – dep jazılğan.

Osı bettiñ qarsı betindegi aq jolaqqa – Hazireti Appaqqoja – onıñ wlı qoja Ishaq. Tilla qojanıñ bes wlı bar-dür, Iskanderqoja. Tillaqoja atamızdan Şahbüzürikke deyin bes ata. Hazireti Appaqqojadan Şahbüzirikke deyin jeti ata – dep jazılğan. Şejireniñ ön boyındağı jaqşa işindegi sözder qosımşa jazılğan basqa bireulerdiñ pikiri.

SeyitOmar Sattarwlı

Şejire eki türli jazumen jazılğan, bastauındağı sözder öte iri, sauattı adam jazğan. Soñındağı nwsqanı jazğan adam «huş hat, arab gramatikasın meñgergen. Biraq basında bolmasa ayağında  şejire qay aymaqtıñ halqına arnalğanı, kim jazğanı belgisiz, jazılmağan. Şejireniñ soñında eki jerge mör basılğan, jazuları kömeski, bireuinde – «(halfa» degen söz oqıladı, ekinşisinde – kömeski bolıp «Mwhammad quli jäne Sayid Hamid qoja» jazulardıñ swlbası şığadı. Sızıqşa qoyılğan jerlerdi oqıp-tüsine almadım.

Jaqında Şah Büzirik baba äuleti qırğı Özgentte Babağa as berdi. Şaranı wyımdastıruğa at salısqan mına azamattarğa, Abibullaev Ibragim , Qıdırbek bauırımız ben Mädiqojaev  Joldasbek pen Äbseyit qoja, Şayhnazarov Talğatqa ağayındar atınan alğıs bildiremiz.

Tañbalar

Wqsas maqalalar

Pikir qaldıru

E-poşta mekenjayıñız jariyalanbaydı. Mindetti örister * tañbalanğan

Sonday-aq, oqıñız

Jabu